Žabljak
Pretežno oblačno
-5.7 °C
Pljevlja
Pretežno oblačno
-0.2 °C
Herceg Novi
Vedro
11.3 °C
Nikšić
Vedro
2.9 °C
Cetinje
Vedro
1.2 °C
Bar
Vedro
9.3 °C
Podgorica
Vedro
8.4 °C
Ulcinj
Pretežno vedro
8.9 °C
Kolašin
Umjereno oblačno
-0.5 °C

Kalendar

16. 10. 2021. 00:00   >>  00:16 1

16. oktobar

Izbor i priprema: Č. Đurđić

Na današnji dan 1793. zbog izdaje je, pred oko 300.000 Parižana, na giljotini pogubljena francuska kraljica Marija Antoaneta, supruga Luja XVI i kćerka austrijske carice Marije Terezije. Tokom Francuske revolucije postala je omražena ličnost koja je gladnom narodu navodno poručila: "Ako nemate hljeba, jedite kolače".

1803 - Povodom grubih napada Svetog sinoda Ruske pravoslavne  crkve na crnogorskog vladiku Petra I  i prijetnji da će biti razriješen sveštenog čina, crnogorska narodna Skupština odgovorila je Svetom sinodu  da su crnogorski narod, crkva i mitropolit  samostalni, a sam Petar I je zapitao: «Zar ne znaju oni da nadležnost  ruskog Sinoda  ne prelazi granice  ruske države i da  izbor crnogorskog vladike  zavisi samo  od volje crnogorskog naroda».

1854 - Rođen je engleski pisac irskog porijekla Fingal O'Flaerti Vils, poznat kao Oskar Vajld, najizrazitiji zagovornik larpurlartizma u engleskoj književnosti druge polovine 19. vijeka. Njegovo demonstrativno kršenje viktorijanskih društvenih konvencija završilo se dvogodišnjom kaznom zatvora (1895) zbog homoseksualizma. Umro je u Parizu 1900. u bijedi i nemilosti. Poznata djela: "Slika Dorijana Greja", "Važno je zvati se Ernst", "Idealan muž", "Srećni princ i druge priče".

1888 - Rođen je američki pisac Judžin Gledston O'Nil, tvorac moderne američke drame, prvi američki dramski pisac dobitnik Nobelove nagrade za književnost 1936. Poznata djela:"Dugo putovanje u noć", "Žudnja pod brestovima", "Elektri priliči crnina".

1900 - Crna Gora je ratifikovala Hašku konvenciju kojom je zabranjena upotreba tzv. dum-dum (rasprskavajućih) metaka i projektila  koji sadrže otrovne gasove.

1912 - U Štupelju je  potpisan ugovor između komandanta Istočnog odreda  serdara Janka  Vukotića i Sefedin-bega Mahmudbegovića  u ime stanovništva Peći u kojem se beg  obavezao da na miran način primi crnogorsku vojsku u grad Peć, da položi oružje i povinuje  se zakonima Kraljevine  Crne Gore.  Serdar Janko Vukotić je u ime gospodara i vlade  garantovao građanima Peći slobodu vjere, časti i imanje, te da će svako ko im to bude uskratio  odgovarati po zakonu Kraljevine  Crne Gore.

1922 -  Na Cetinju je osnovana  Ženska učiteljska škola, koja je zvanično otvorena 4. decembra. U prvi razred upisano je 15 djevojaka koje su stanovale u Ženskom internatu.

1927 - Rođen je Ginter Gras, jedan od najznačajnijih njemačkih književnika 20. vijeka, koji je svjetsku slavu stekao prvim romanom "Limeni doboš. ". Nobelovu nagradu za književnost dobio je 1999. Oštar je polemičar i društveni kritičar, zbog čega njegova djela u Njemačkoj često izazivaju polemike. Poznata djela Gintera Grasa: "Limbur", "Pseće godine", "Lokalna anestezija".

1945 - Osnovana je Organizacija za hranu i poljoprivredu UN s osnovnim ciljem da podigne nivo ishrane i poboljša životni standard. Godine 1979. ovaj datum ustanovljen je kao Svjetski dan hrane.

1946 - Na osnovu presude Međunarodnog suda za ratne zločine u Nirnbergu, izvršena je smrtna kazna vješanjem nad desetoricom njemačkih nacističkih vođa, među kojima su bili i šef diplomatije Joahim fon Ribentrop i načelnik štaba Vrhovne komande njemačke vojske Vilhelm Kajtel.

1959 - Umro je Džordž Maršal, šef Generalštaba američke vojske u Drugom svjetskom ratu, jedan od inicijatora programa za obnovu poslijeratne Evrope  koji je po njemu nazvan "Maršalov plan". Dobitnik je Nobelove nagrade za mir 1953.

1973 - Američki državni sekretar Henri Kisindžer i sjevernovijetnamski političar Le Duk To dobili su Nobelovu nagradu za mir, za uspješno okončane mirovne pregovore. Le Duk To je odbio da primi nagradu.

1978 - Poljski kardinal Karol Vojtila  izabran je za 264. poglavara rimokatoličke crkve kao prvi neitalijanski papa poslije 456 godina, koji je potom uzeo ime Jovan Pavle II.

1984 - Crnački anglikanski biskup Johanesburga Dezmond Tutu dobio je Nobelovu nagradu za mir, kao druga istaknuta ličnost crnačke većine u Južnoj Africi kojoj je dodijeljena ta nagrada. Bivši predsjednik Afričkog nacionalnog kongresa Albert Džon Lutuli dobio je Nobelovu nagradu za mir 1960.

2003 - U izdanju podgoričkog dnevnog lista "Vijesti", na kioscima u Crnoj Gori pojavio se proslavljeni roman Umberta Eka "Ime Ruže". Ekov roman, koji je uz primjerak "Vijesti" besplatno dijeljen čitaocima, bio je prvi od 30 romana –  remek-djela 20. vijeka koje su ljubitelji knjige u Crnoj Gori, zahvaljujući izuzetno značajnom izdavačkom projektu "Vijesti", mogli da kupe svakog četvrtka na kioscima za samo 2 eura i 99 centi. 

2006 - Šefovi država Jugoistočne Evrope usvojili su na Samitu u Karađorđevu ( Srbija) Deklaraciju o zajedničkom djelovanju protiv organizovanog kriminala i terorizma.

2007 - U 77. godini, u Sarajevu je umro poznati bosanskohercegovački reditelj Sabahudin-Bato Čengić, autor filmova "Uloga moje porodice u svjetskoj revoluciji", "Slike iz života udarnika", "Pismo – glava", "Gluvi barut", te brojnih dokumentarnih i kratkih filmova i televizijskoh reportaža i serija.

2008 - Vlada Crne Gore utvrdila je predlog zakona o mjerama za zaštitu bankarskog sistema u uslovima globalne finasijske krize, koji je bio preventivnog karaktera i kojim se država obavezala da će zaštiti depozite privrednih subjekata i građana u bankama, garantovati međubankarsko kreditiranje, obezbijediti pozajmice bankama za održavanje likvidnosti, a ukoliko bude potrebno ući i u njihovu vlasničku strukturu.

2010 - Njemačka kancelarka Angela Merkel izjavila je da je pokušaj Njemačke da stvori multikulturalno drštvo „potpuno propao“ i time zaoštrila debatu o imigraciji i islamu koja je unijela razdor u njen konzervativni tabor.

2012 - Na Bijenalu crnogorskog teatra  u Podgorici za najbolje ostvarenje u cjelini proglašena je predstava „Konte Zanović“, rađena po motivima drame Vladimira Sekulića „Stefan Zanović“, u režiji Radmile Vojvodić. Predstava je prvobitnu postavku imala 1995. na Grad-teatru u Budvi, dok je na Bijenalu izvedena njena obnovljena verzija.

 

Na današnji dan dogodilo se i sljedeće:

1846 - Prvi put je izveden veći operativni zahvat pod narkozom. Američki hirurg Džon Voren  upotrijebio je etar kao anesteziju prilikom uklanjanja tumora pacijentu u Opštoj bolnici Masačusets u Bostonu.

1913 - Na Cetinju je počeo da izlazi politički list «Vjesnik». Štampan je dvaput  sedmično u kraljevskoj  državnoj  štampariji, a urednik je  bio Radomir Krivokapić. List je bio poluzvanični organ crnogorske vlade.

1976 - U CNP-u  premijerno je izvedena «Medalja», drama Veljka Radovića u režiji Mila Đukanovića. Uloge su tumačili Mihailo  Janketić,  Dragan Garić,  Drago Malović, Branislav  Vuković, Stevo Matović i drugi.

2007 - U saobraćajnoj nesreći na hrvatskom autoputu poginuo je  popularni  26-godišnji makedonski pjevač Toše Proeski.

2008 - Crnogorsko Udruženje mladih s hendikepom priredilo je svečanost povodom dolaska prvog psa vodiča u Crnu Goru. Korisnica prvog psa vodiča u Crnoj Gori (zvanog Ksena) bila je Marijana Mugoša. U martu 2008. usvojen je zakon o kretanju slijepih lica uz pomoć psa vodiča. 

Pratite nas na

Komentari 1

ostavi komentar

Ostavi komentar

Pravila komentarisanja sadržaja Portala RTCG
Poštujući načelo demokratičnosti, kao i pravo građana da slobodno i kritički iznose mišljenje o pojavama, procesima, događajima i ličnostima, u cilju razvijanja kulture javnog dijaloga, na Portalu nijesu dozvoljeni komentari koji vrijeđaju dostojanstvo ličnosti ili sadrže prijetnje, govor mržnje, neprovjerene optužbe, kao i rasističke poruke. Nijesu dozvoljeni ni komentari kojima se narušava nacionalna, vjerska i rodna ravnopravnost ili podstiče mržnja prema LGBT populaciji. Neće biti objavljeni ni komentari pisani velikim slovima i obimni "copy/paste" sadrzaji knjiga i publikacija.Zadržavamo pravo kraćenja komentara.

Da biste komentarisali vijesti pod vašim imenom

Ulogujte se

Novo